શિયાળુ શેરડીમાં નીચા, ઓછા ફેલાવાવાળા અને ટૂંકા ગાળાના આંતરપાક જ લો. ICAR-IISR, Lucknow ના trial માં 90 cm ના ચાસમાં બટાકા સાથે શેરડીનું ઉત્પાદન વધ્યું. કોબીજ, ફૂલાવર, નોલકોલ અને સલગમમાં 3.5 થી 4.8% ઘટ્યું. ગાજર અને મૂળામાં લગભગ 10 થી 11.5% ઘટ્યું.
આંતરપાકનો ફાયદો શું છે?
Punjab Agricultural University, Ludhiana ના લેખ પ્રમાણે શિયાળુ શેરડી સાથે ઘઉં, રાઈ, કઠોળ અને બટાકા જેવા પાક લેવાથી એકલી શેરડી કરતાં વધારે નફો થયાનું નોંધાયું છે. સાથે શેરડીના લાંબા પાકની વચ્ચે ખેડૂતના હાથમાં પૈસા આવે છે, જે પછીના ખર્ચમાં કામ લાગે છે. પણ દરેક આંતરપાક શેરડીને સરખો નથી પડતો.
ICAR-IISR ના trial માં કયા પાકની કેટલી અસર?
આ trial Lucknow માં, ઑક્ટોબરના પહેલા પખવાડિયામાં, 90 cm ના ચાસમાં કરેલી શેરડીમાં થયો હતો. એકલી શેરડીની સરખામણીમાં:
- બટાકા (2 હાર, 20 cm): શેરડી 8.25% વધી. પણ બટાકાને 160 KG N / હેક્ટર અપાયું હતું, અને નિષ્ણાતો માને છે કે બચેલો નાઈટ્રોજન શેરડીને મળ્યો.
- ફૂલાવર અને કોબીજ (2 હાર, 45 cm): શેરડી લગભગ 3.5 થી 4.8% ઘટી.
- નોલકોલ અને સલગમ (3 હાર, 20 cm): શેરડી લગભગ 3.5 થી 4.8% ઘટી.
- ગાજર (3 હાર, 10 cm): શેરડી 9.89% ઘટી.
- મૂળા (3 હાર, 10 cm): શેરડી 11.53% ઘટી.
ગાજર અને મૂળામાં નુકસાન વધારે કેમ?
નિષ્ણાતો કારણ આપે છે કે ગાજર અને મૂળા ઊંચા થાય છે અને તેનો ઘટ્ટ ફેલાવો નાની શેરડીને દબાવી દે છે. એટલે નિયમ સરળ છે: આંતરપાક નીચો, ઓછો ફેલાવાવાળો અને ટૂંકા ગાળાનો જોઈએ.
બટાકામાં ખાસ વાત
બટાકાની હારમાં શેરડીનો વધારો આંતરપાકને આપેલા ખાતર સાથે જોડાયેલો હોઈ શકે. એટલે શેરડીનું ખાતર ઘટાડીને બટાકા લેવાથી આવું જ પરિણામ મળશે એવું ન માનો. દરેક આંતરપાકનું ખાતર શેરડીના ખાતર ઉપરાંત ગણો.
આંતરપાક લેતા પહેલાં આટલું જુઓ
- ચાસનું અંતર: Trial માં 90 cm હતું. સાંકડા ચાસમાં આંતરપાક માટે જગ્યા ઓછી પડે અને શેરડી દબાય.
- ખાતર અલગ: આંતરપાકનું ખાતર શેરડીના ખાતરથી અલગ ગણો. Trial માં આંતરપાકને વાવણી વખતે નાઈટ્રોજનનો ત્રીજો ભાગ અને પૂરો P અને K અપાયો, અને બાકીનો નાઈટ્રોજન 30 દિવસ પછી અપાયો.
- પાકનો સમય: શેરડીને વધવાની જગ્યા જોઈએ ત્યારે ખેતર ખાલી થઈ જવું જોઈએ, એટલે ટૂંકા ગાળાની જાત લો. મોડી રોપણીમાં આંતરપાકનો સમય વધારે સાંકડો પડે.
- ઘાસ મારવાની દવા: શેરડી માટેની દવા આંતરપાકને નુકસાન કરી શકે. દવાની પસંદગી માટે label જુઓ અને સ્થાનિક કૃષિ અધિકારીને પૂછો.
- પિયત: આંતરપાક અને નાની શેરડી બંનેની જરૂર જોઈને પિયત ગોઠવો.
Immunity Program સાથે
Immunity Sugarcane Program ની માત્રા શેરડીના વીઘા પ્રમાણે ડોઝ શેડ્યૂલ પર છે. Herbicide આપ્યું હોય તો drenching 3-4 દિવસ પછી કરો. આંતરપાક હોય ત્યારે ચોક્કસ tank mix કે drenching વિશે પહેલાં પૂછી લેજો.
પ્રશ્નો અને જવાબ
શિયાળુ શેરડીમાં સૌથી સલામત આંતરપાક કયો?
IISR ના trial માં બટાકા સાથે શેરડી વધી, અને કોબીજ, ફૂલાવર, નોલકોલ, સલગમમાં ઘટાડો ઓછો રહ્યો. ગુજરાતની જમીન અને variety પ્રમાણે નાના ભાગથી શરૂઆત કરો.
સાંકડા ચાસમાં આંતરપાક લેવાય?
Trial 90 cm ના ચાસમાં હતો. સાંકડા ચાસમાં જગ્યા ઓછી રહે એટલે શેરડી દબાવાની શક્યતા વધે; વિચારીને નિર્ણય લો.
સ્રોત: Singh, Singh, Rai, Pathak (ICAR-IISR): Vegetables intercropping with autumn planted sugarcane, Indian Farming 68(01), 2018 · Kaur, Gill, Kaur (PAU Ludhiana): Autumn sugarcane-based intercropping, Indian Farming 71(5), 2021
*ખેડૂતોના પરિણામ તેમના પોતાના અનુભવ છે, ગેરંટી નથી. જમીન, પાણી, હવામાન અને સંભાળ પ્રમાણે પરિણામ બદલાય છે.
તમારી શેરડી માટે સીધી સલાહ જોઈએ છે?
તમારી હાલની crop stage (Plantation, પ્રથમ પિયત, Herbicide, 2–4 leaves) જણાવો અને program વિશે જાણો.